Նպատակ և նշանակություն
ՀՀ ՊԵԿ իրավաբանական վարչության պետի կողմից կայացված 30.04.2024 «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» 437-Ա որոշումը նախատեսում է ֆիզիկական անձանց հարկային պարտավորությունների կարգը և ընթացակարգը, որոնք նրանք չեն կատարել։ Այս փաստաթուղթը հանդիսանում է կարևոր քայլ, որը նպատակ ունի ապահովել հարկերի արդար և ժամանակին հավաքելը, ինչպես նաև օրենսդրական հիմք տալ ներմուծված նոր փոփոխություններին:
Ովքեր են ներկայացնում դիմում
Այս որոշման շրջանակներում դիմումը կարող են ներկայացնել այն ֆիզիկական անձինք, որոնց կողմից գոյություն ունեն չկատարվող հարկային պարտավորություններ։ Ըստ օրենքի, հարկային պարտավորությունների կրող անձինք կարող են հանդիսանալ՝
- Ներքին քաղաքացիներ, որոնք ունեն հատուկ հարկային պարտականություններ,
- Անձինք, ովքեր զբաղվում են ինքնազբաղմամբ,
- Շնորհակալություն ստացող անձիք, որոնց վրա դրվում են հարկային պարտավորություններ:
Դիմումի լրացում եւ ներկայացում
Դիմումի ձևը կարող է լրացվել ինչպես առցանց, այնպես էլ թղթային տարբերակով։ Առցանց լրացման դեպքում անհրաժեշտ է օգտագործել ՀՀ ՊԵԿ պաշտոնական կայքում տրամադրված դեպքեր։ Եթե դիմումը կազմում եք թղթային տեսքով, ապա պետք է պահպանել հետևյալ քայլերը՝
- Տեղեկություններ համընկնեն բնակության վայրի և անձնական տվյալների հետ,
- Լրացնեք բոլոր պահանջվող դաշտերը, նշեք հարկային պարտավորությունների տեսակը,
- Ներդրեք անհրաժեշտ փաստաթղթերը՝ ներառյալ հարկային հաշվետվությունները,
- Ներկայացրեք դիմումը համապատասխան հարկային մարմին:
Ուղեցույց ընթացակարգը
Դիմումի ընթացակարգը սկսվում է փաստաթղթի ներկայացումով, որից հետո հարկային մարմինը ստուգում է նրա լրացման առնչությամբ:
| Քայլ | Խաղարկային միջոցառում |
|---|---|
| 1 | Դիմումի ընդունում |
| 2 | Փաստաթղթերի ստուգում |
| 3 | Հարկային պարտավորությունների հաշվարկում |
| 4 | Պատասխան գրության տրամադրում |
Հարկային պարտավորությունների հետևանքները
Եթե դիմումը չի ներկայացվել ժամանակին կամ այն չգրգռում է, ապա կարող են առաջանալ հետևյալ հետևանքները՝
- Տուգանքների կիրառումը,
- Բանկային հաշվի փակումը,
- Հարկային պարտավորությունների ավելացում:
Սահմանված ժամկետները
Դիմումը ներկայացնելու վերջնաժամկետը սպառվում է 2024 թվականի մայիսի 17-ին, սակայն հարկային մարմինը նաև կարող է տրամադրել լրացուցիչ ժամանակ, եթե դիմողը արձակուրդում է կամ այլ գնացքատու է:
Ինչ անել մերժման կամ սխալների դեպքում
Եթե դիմումը մերժվում է կամ վերաբերող փաստաթղթերում սխալներ կան, դիմողը կարող է դիմել վերակառուցման՝
- Այն կարող է լրացնել նոր դիմում,
- Կայացնել պարզաբանումներ պահանջող գրություն,
- Հնարավորության դեպքում պարտավորությունները կարգավորելու այլ մեթոդներ:
Հատուկ դեպքեր
Ըստ օրենքի, որոշ դեպքերում հատուկ հարկային պայմաններ կարող են արտացոլվել, օրինակ՝
- Արտասահմանում բնակվող անձինք,
- Մանկահասակ երեխաների ծնողները,
- Անհարմար իրավիճակներում գտնվող անձինք (բժշկական պատճառներով):
Հարկային պարտավորությունների գանձման գործընթացը
ՀՀ ՊԵԿ-ն (Պետական եկամուտների կոմիտե) համակարգում է հարկային պարտավորությունների կատարումը և վերահսկում է, որպեսզի ֆիզիկական անձինք կատարեն իրենց հարկային պարտավորությունները։ «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» 437-Ա որոշումը, որը կայացվել է 30.04.2024 թվականին, մանրամասնորեն նկարագրում է այն քայլերը, որոնք հարկային մարմինները պետք է ձեռնարկեն հարկային պարտավորությունների գանձման գործընթացում:
Արդեն իսկ նշված որոշման մեջ ընդգրկված են այն հիմնական կետերը, որոնք վերաբերում են ոչ միայն պարտավորության չկատարումը, այլ նաև անձի իրավունքներին և պարտականություններին։ Հարկային լիցենզիայի ֆիզիկական անձանց շրջանում վավերականությունը, ինչպես նաև հարկային պարտավորությունների մարմինների վերահսկողության մեթոդները կարևորագույն թեմաներ են այս որոշման շրջանակներում:
Ֆիզիկական անձի իրավունքներն ու պաշտպանությունը
Հարկային պարտավորությունները չկատարելու դեպքում, ֆիզիկական անձին իրավունք է տրվում պաշտպանել իր շահերը։ 437-Ա որոշման շրջանակներում, սահմանվում են նաև անձի իրավունքները, ինչպիսիք են՝ ներպետական և միջազգային իրավունքների պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև արդար դատաքննության իրավունքը։
Հարկային մարմինները պարտավորված են ապահովել, որ ֆիզիկական անձը տեղեկացված լինի իր պարտավորությունների և իրավունքների մասին, ինչի արդյունքում նա կարող է կատարել համապատասխան գործողություններ։ Անցյալում եղել են դեպքեր, երբ որոշումները ընդունվել են առանց պարտադիր տեղեկացման, ինչը հանգեցրել է օրենքի խախտումների:
Հարկային պարտավորությունների կատարումը և տեսչական ստուգումները
Հարկային պարտավորությունների կատարման գործընթացը ներառում է նաև տեսչական ստուգումներ, որոնք գործադրում են հարկային մարմինները։ 437-Ա որոշումը նշում է, որ հարկային պարտավորությունները չկատարելու դեպքում, տեսչական ստուգումներ կարող են իրականացվել նաև անցած տարիների ընթացքում:
Այս տեսչական ստուգումները վերաբերում են ինչպես հաշվեկշռի վիճակին, այնպես էլ ֆինանսական հաշվետվություններին։ Կարևոր է, որ վերջիններս հաշվետու լինեն իրենց ֆինանսական գործունեության համար, ինչը կարող է օգնել խուսափել հարկային պարտավորությունների չկատարումից: