Ֆիզիկական անձի հարկային պարտավորությունները գանձելու 63-Ա որոշումը

Պետական բյուջեում հստակեցումների բացակայությունն ու պարտականությունների կատարման կարևորությունը

ՀՀ ՊԵԿ իրավաբանական վարչության պետի կողմից կայացված 30.01.2024 թվականի «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» 63-Ա որոշումը կարևոր փաստաթուղթ է, որը նպատակ ունի կարգավորել այն իրադրությունները, երբ ֆիզիկական անձի կողմից հարկային պարտականությունները չեն կատարվում:

Այս որոշումը կարևոր է թե' պետության համար, որը լրացուցիչ միջոցներ է փնտրում բյուջեի լրացման համար, և թե' քաղաքացիների համար, ովքեր պետք է հաշվետու լինեն իրենց պարտականությունների կատարման առումով:

Ովքեր են ենթարկվում այս որոշմանը

Այս որոշումը վերաբերում է բոլոր ֆիզիկական անձանց, որոնք ունեն հարկային պարտավորություններ, ինչպես նաև այն անձանց, որոնց նկատմամբ սկսվել է հարկային ստուգում:

Երբ կարող է կիրառվել որոշումը

• Եթե ֆիզիկական անձը չի ներկայացրել հարկային հայտարարագիր:
• Եթե անձը ներկայացրել է հայտարարագիր, սակայն չի կատարել վճարումները:
• Եթե հարկային մարմինները պարզել են, որ անձն ունի չկատարված պարտավորություններ:

Դրույթների կատարումը՝ քայլ առ քայլ

Որոշումն ուժի մեջ է մտնում այն պահից, երբ այն հրապարակվում է ՀՀ ՊԵԿ պաշտոնական կայքում:

1. Հարկային պարտավորությունների հայտնաբերում: Նախկին հարկային հայտարարությունները կամ չհայտնաբերված պարտավորությունների ընդունումը:
2. Դիմումի ներկայացում: Ֆիզիկական անձը պարտավոր է ներկայացնել դիմում՝ պահանջվող փաստաթղթերի հետ:
3. Պատասխան ստանալ: Հարկային մարմինը պետք է տրամադրի որոշում՝ կապված դիմումի հետ:
4. Պարտավորությունների կատարում: Ֆիզիկական անձը պետք է կատարի իր պարտավորությունները սահմանված ժամկետներում:

Նման փաստաթղթերից տարբերությունը

Այս որոշումը առանձնանում է այլ հարկային փաստաթղթերից իր իրավակարգավորումների հատուկ բնութագրով:

Ինչպես է տարբերվում

• Այն պարունակում է կոնկրետ պահանջներ՝ կապված հարկային պարտավորությունների կատարման հետ:
• Ի տարբերություն այլ փաստաթղթերի, որոնց նպատակն է ընդամենը տեղեկացնել, այս որոշումը պահանջում է ակտիվ գործողություններ:
• Այն նաև ներառում է իրավական հետևանքներ՝ պարտավորությունների չկատարելու դեպքում:

Բացթողումները և դրանց վերացման ուղիները

Դիմելուց առաջ հարկավոր է պատրաստել մի շարք փաստաթղթեր, որոնք կհեշտացնեն դիմումը:

Պատրաստման գործընթաց

• Հարկային հայտարարագրեր: Հարկային հայտարարությունները պետք է լինեն լրացված:
• Վճարման ցուցանիշներ: Անձն ինչպես պետք է ապահովի վճարման փաստաթղթերը:
• Իրավական փաստաթղթեր: Օրինակ՝ անձնագրի կամ նույնականացման քարտի պատճեն:

Պատասխանատվության սահմանները

Դիմումը ներկայացնելուց հետո կարող են լինել որոշակի պատասխանատվություններ:

Պատասխանատվության տեսակները

Ձեր իրավունքները և պարտականությունները

Դիմելու գործընթացում յուրաքանչյուր ֆիզիկական անձ ունի իր իրավունքները, այդ թվում:

• Իմանալ իրենց պարտավորությունները:
• Պատվիրել իրավաբանական օգնություն:
• Կողմնորոշվել հարկային օրենքների վերաբերյալ:

Այդուհանդերձ, նրանք պարտավոր են կատարել իրենց պարտականությունները և պատասխաններ տրամադրել իրավասու մարմիններին:

Հարկային մարմինների դերը

Հարկային մարմինները պատասխանատվություն են կրում որոշման կատարման և ստուգումների իրականացում:

Հարկային մարմինների պարտականությունները

• Հարկային պարտավորությունների վերահսկում:
• Հարկային տեղեկությունների տրամադրում:
• Հավաքված պարտավորությունների մարմին:

Վերջնական քայլեր՝ վստահության ապահովման համար

Որպես եզրափակում, կարևոր է նշել, որ հարկային պարտականությունների կատարումը բարենպաստ ազդեցություն ունի ինչպես պետական, այնպես էլ անձնական մակարդակներում:

Ֆիզիկական անձինք, ովքեր ճիշտ և ժամանակին կատարում են իրենց պարտավորությունները, ավելի վստահ են իրենց ֆինանսական վիճակի հանդեպ և նվազեցնում են իրավական վերջին հետևանքները:

Նոր որոշման հետևանքները հարկ վճարողների համար

ՀՀ ՊԵԿ իրավաբանական վարչության 30.01.2024թ. «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» 63-Ա որոշումը պատկերում է հարկային պարտավորությունների չկատարումը և դրա հետևանքները հարկ վճարողների համար: Ավելին, այս որոշումը նախատեսում է նոր ընթացակարգեր, որոնք ուղղված են հարկային պարտավորությունների կատարումը խթանելու և հարկ վճարողների իրավունքները պաշտպանելու նպատակով:

Դիտարկվող որոշման տեքստում նշվում է, որ այն ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից, ինչը նշանակում է, որ բոլոր ֆիզիկական անձինք, ովքեր չեն կատարել իրենց հարկային պարտավորությունները, պետք է պատրաստ լինեն լրացուցիչ բարդությունների: Սրանք կարող են ներառել հարկային մարմինների կողմից իրականացվող պարտադիր միջոցառումներ, որոնք ուղղված են պարտքերի գանձմանը, ինչպես նաև հնարավոր վարչական տույժեր:

Հարկ վճարողների համար կարևոր է հասկանալ, թե ինչպես կապահովեն իրենց իրավունքները և պարտավորությունները՝ այս նոր կարգավորումների պայմաններում: Օրինակ, հարկ վճարողը կարող է դիմել ՊԵԿ-ին՝ պարզաբանումներ ստանալու համար, ինչպես նաև ներկայացնել պահանջատարողություններ, եթե կարծում է, որ որոշումն իր նկատմամբ չարդարացված է:

Բողոքարկման գործընթացի առանձնահատկությունները

Այսօր հարկ վճարողների իրավունքները պաշտպանելու մեխանիզմները կարևոր դեր են խաղում հարկային համակարգում: 63-Ա որոշման հիման վրա, հարկ վճարողները ունեն իրավունք բողոքարկելու իրենց նկատմամբ կայացված հարկային որոշումները: Բողոքարկման գործընթացը կարգավորված է ՀՀ ՊԵԿ իրավաբանական վարչության կողմից:

Հարկ վճարողները կարող են ներկայացնել բողոք՝ գրավոր ձևով, իսկ բողոքարկման դիմումը պետք է ներկայացվի 30 օրվա ընթացքում որոշման հրապարակումից հետո: Բողոքավորն ունի իրավունք՝ ներկայացնելու իր փաստարկները, որ կարող են ներառել ինչպես իրավական, այնպես էլ փաստական հիմունքներ: ՊԵԿ-ը պարտավոր է քննարկել բողոքը և պատասխանել 15 օրվա ընթացքում:

Բողոքարկման գործընթացի ժամանակ հարկ վճարողը ունակ է ներկայացնել նաև լրացուցիչ փաստաթղթեր կամ ապացույցներ, որոնք կարող են աջակցել իր պահանջներին: Այսպիսով, հարկ վճարողը կարող է օգտագործել այս գործընթացն իր շահերի պաշտպանության համար:

Ծանուցումների և հարկային պարտավորությունների կատարումը

63-Ա որոշման շրջանակում հարկային մարմինները ունեն իրավունք՝ իրականացնել հարկ վճարողների նկատմամբ ծանուցումներ: Ծանուցումները կարող են ներառել տեղեկություններ հարկային պարտավորությունների վերաբերյալ, որոնք պետք է կատարվեն, ինչպես նաև տեղեկություններ հնարավոր վարչական տույժերի վերաբերյալ:

Հարկ վճարողները պետք է ուշադրություն դարձնեն ծանուցումների վրա, քանի որ դրանք պարունակում են կարևոր տեղեկություններ իրենց պարտավորությունների մասին: Ծանուցումները կարող են ուղարկվել ինչպես գրավոր, այնպես էլ էլեկտրոնային եղանակով, ուստի հարկ վճարողները պետք է համոզվեն, որ նրանց կողմից ներկայացված էլեկտրոնային հասցեները արդիական են:

Ավելին, հարկ վճարողները կարող են օգտվել էլեկտրոնային ծառայություններից՝ ստանալով տեղեկություններ իրենց հարկային պարտավորությունների և ծանուցումների վերաբերյալ: Այդ իսկ պատճառով կարևոր է ունենալ միակողմանի կապ ՊԵԿ-ի հետ, օգտագործելով պետական ծառայությունների կայքը: