Ընդհանուր ուղեցույց՝ «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» որոշման վերաբերյալ
ՀՀ կառավարության 13.11.2025թ. կայացված որոշումը, որը վերաբերում է ֆիզիկական անձանց հարկային պարտավորությունների գանձմանը, հանդիսանում է կարևոր փաստաթուղթ, որը կիրառվում է բնորոշ հարկային իրավիճակներում: Նման որոշումը կարող է վերաբերել այն անձանց, ովքեր ունեն հարկային պարտավորություններ, որոնք չեն կատարվել ժամանակին, ուստի շրջանառության մեջ են դրվում համապատասխան գործընթացներ:
Ո՞վ է կարողանում կիրառել այս որոշումը
Այս որոշումը կիրառվում է ֆիզիկական անձանց, ովքեր ունեն ՀՀ հարկային օրենսդրությամբ սահմանված պարտավորություններ, սակայն չեն կատարած դրանք: Այսինքն՝ այն կարող է կիրառվել քաղաքացիների, ովքեր ունեն հարկային задолженность, կամ նրանց, ովքեր չեն ներկայացրել հարկային հաշվետվություններ:
Արդյո՞ք դուք ունեք համապատասխան փաստաթղթերը
Պետք է նախապես պատրաստել մի շարք փաստաթղթեր, որոնք կարող են ներառել, սակայն սահմանափակվել չեն կարող միայն հետևյալով:
- Հարկային վճարումների և հաշվետվությունների փաստաթղթերը:
- Հայտարարությունները, որոնք ցուցադրում են պարտավորությունների չկատարման պատճառները:
- Ծանուցումները, որոնք ստացել եք ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեից:
Պատրաստման գործընթաց
Պատրաստելու համար կարող եք հետևել հետևյալ քայլերին:
- Հավաքեք բոլոր հարկային փաստաթղթերը:
- Գրանցեք ձեր պարտավորությունները և դրանց չկատարման պատճառները:
- Տեղեկացրեք հարկային մարմիններին ձեր իրավիճակի մասին:
Հատուկ ուշադրություն՝ տարբերությունների վրա
Բազմաթիվ մարդիկ սխալմամբ խառնեցնում են այս որոշումը այլ փաստաթղթերի հետ, որոնք վերաբերում են հարկային հաշվետվությունների կամ այլ հարկային պարտավորությունների: Այս որոշման առանձնահատկությունը նրանում է, որ այն նախատեսում է պարտավորությունների գանձում, այլ ոչ թե դրանց ներկայացում կամ հայտարարում:
Համեմատություն այլ փաստաթղթերի հետ
| Փաստաթուղթ | Նպատակ | Ապահովագրություն |
|---|---|---|
| Հարկային հայտարարություն | Հարկային պարտավորությունների ներկայացում | Ոչ |
| Ֆիզիկական անձի պարտավորությունների գանձման մասին որոշում | Պարտավորությունների գանձում | Այո |
Դեպոզիտ Channels և տարբերությունները
Այս փաստաթղթի ներկայացման գործընթացում կարևոր է հասկանալ, թե որտեղ կարելի է այն ներկայացնել: Դրա համար կան տարբեր եղանակներ, որոնք կարող են լինել առցանց կամ ֆիզիկական:
Առցանց ներկայացում
Առցանց ներկայացումն իրականացվում է ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի պաշտոնական կայքի միջոցով, որտեղ կարող եք մուտք գործել ձեր անձնական հաշվին:
Ֆիզիկական ներկայացում
Ֆիզիկական ներկայացումը կարող է իրականացվել հարկային մարմինների տարածքային ստորաբաժանումներում: Այս դեպքում խորհուրդ է տրվում նախապես ամրագրել հանդիպում:
Անհրաժեշտությունը, որը առաջանում է հաշվի առնելու դեպքում
Եթե դուք գտնվում եք արտերկրում, անհրաժեշտ է լրացնել որոշակի լրացուցիչ փաստաթղթեր, որոնք կօգնեն ձեզ Ձեր պարտավորությունները ներկայացնելու գործընթացում:
Երբ խոսել արտասահմանում
Արտերկրում գտնվելու դեպքում դուք պետք է դիմեք ՀՀ դեսպանությանը կամ հյուպատոսությանը, որտեղ կարող եք ստանալ անհրաժեշտ տեղեկատվություն:
Որոնման ժամանակացույցը
Նշված որոշման շրջանակներում աշխատանքը պետք է սկսվի նախնական տեղեկությունից, որը կարող է լինել հարկային պարտավորության մասին ծանուցումը: Նրանից հետո ընթացակարգը ներառում է որոշակի քայլեր:
- Ծանուցման ստացումը:
- Պատասխանելու և փաստաթղթերի պատրաստումը:
- Փաստաթղթերի ներկայացումը մարմիններին:
Վերջնական որոշում ընդունելը
Վերջնական որոշումը կայացվում է համապատասխան մարմնում, որը կարող է լինել դրական կամ բացասական:
Ինչպես գործել մերժման դեպքում
Եթե դուք ստացել եք մերժում, ապա ունեք իրավունք դիմելու վերանայման կամ լրացուցիչ փաստաթղթեր ներկայացնելու:
Որոնման ժամկետը
Դիմելու համար ունեք 30 օր, որոնք սկսվում են մերժման օրը:
Օրենսդրական հիմքեր
Ինչպես նշված է ՀՀ վարչական իրավական կարգավորման օրենսդրության մեջ, այս գործընթացը իրականացվում է համապատասխան իրավական ակտերի հիման վրա, որոնք ունեն ուժ և պարտադիր են բոլոր քաղաքացիների համար:
Պաշտոնական աղբյուրները
Այս որոշման մասին տեղեկությունները կարելի է գտնել ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի պաշտոնական կայքում:
Նպատակային հղումներ
Վերջում հավելենք, որ անհրաժեշտ է միշտ մնալ տեղեկացված և դիմել համապատասխան մարմիններին, որպեսզի հնարավորինս արագ լուծումներ գտնեք ձեր հարկային պարտավորությունների շրջանակներում:
Իրավաբանական վարչության «Ֆիզիկական անձի կողմից չկատարված հարկային պարտավորությունները գանձելու մասին» որոշման ատրիբուտները
2025 թվականի նոյեմբերի 13-ին ՀՀ ՊԵԿ իրավաբանական վարչությունը ընդունեց որոշում, որը վերաբերում է ֆիզիկական անձանց՝ հարկային պարտավորությունների չկատարմանը: Այս որոշումը, որը ներկայացնում է հարկային պարտավորությունների կատարման վերահսկողության մեխանիզմները, կարևոր դեր խաղում է ֆինանսական կարգապահության պահպանման գործում:
Դիտարկվող որոշման շրջանակներում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկային պարտավորությունների չկատարման դեպքերի ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև հարկ վճարողների իրավունքներին և պարտականություններին: Որոշման մեջ նշված են նաև այն դեպքերը, երբ հարկային պարտավորությունները կարող են չկատարվել՝ հիմնախնդիրների, ֆինանսական դժվարությունների կամ այլ պատճառներով:
Այս որոշման կիրառումը ենթադրում է որակյալ տեղեկատվության տրամադրում, որտեղ հարկ վճարողները կարող են ստանալ իրենց պարտավորությունների վերաբերյալ ճշգրիտ և ժամանակին տեղեկություններ, ինչը կարևոր է հարկային համակարգի արդյունավետության համար:
Հարկային պարտավորությունների կատարումը և ֆիզիկական անձանց իրավունքները
Հարկային պարտավորությունների կատարման պրոցեսը մի շարք փուլերից է բաղկացած: Ֆիզիկական անձինք պարտավոր են հետևել իրենց հարկային պարտավորություններին՝ ապահովելով, որ այդ պարտավորությունները կատարվեն ժամանակին: ՀՀ ՊԵԿ-ը մշտապես վերահսկում է այս գործընթացը՝ հիմք ընդունելով օրենքի պահանջները:
Հարկ վճարողները իրավունք ունեն ստանալու ամբողջական տեղեկատվություն իրենց հարկային պարտավորությունների վերաբերյալ, ինչպես նաև դիմելու իրավաբանական վարչությանը՝ իրավունքներն ու պարտականությունները հստակեցնելու նպատակով: Որոշման շրջանակներում նշված է, որ հարկ վճարողների իրավունքները ներառում են նաև հնարավորությունները՝ վիճարկել հարկային որոշումները, եթե նշված պարտավորությունները նրանց կողմից չեն կատարվում:
Նրա համար, հարկ վճարողները պետք է կարողանան տրամադրել համապատասխան փաստաթղթեր և ապացույցներ, որոնք կերաշխավորեն, որ նրանց ֆինանսական վիճակը հնարավորություն չի տվել պարտավորություններ կատել:
Էլեկտրոնային ծառայությունների կարևորությունը հարկային պարտավորությունների կատարումում
Հայաստանի Հանրապետությունում հարկային պարտավորությունների կատարումը կամայականության վերացման և արդյունավետության բարձրացման համար կարևորում է էլեկտրոնային ծառայությունների օգտագործումը: ՀՀ ՊԵԿ-ն առաջարկում է մի շարք էլեկտրոնային ծառայություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս հարկ վճարողներին ավելի հեշտ, արագ և անվտանգ կերպով կատարել իրենց պարտավորությունները:
Ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ էլեկտրոնային ծառայությունների միջոցով հարկ վճարողների համար դառնում է հնարավոր հետևել իրենց հարկային պատմությանը, ստանալ հարկային հաշվետվություններ, ինչպես նաև հնարավորության դեպքում դիմել առցանց իրավաբանական խորհրդատվության համար:
Այս գործընթացը նաև խթանում է հարկային իրավունքի և պարտավորությունների մասին գիտելիքի տարածումը, ինչը կարևոր է հարկային մշակույթի ձևավորման և ֆինանսական ենթակառուցվածքների ամրապնդման համար:
