ՊԵԿ հարկային և մաքսային մարմինների գործունեության 2018 թվականի տարեկան հաշվետվություն. Դեպքերի շղթա
2018 թվականի ՊԵԿ հարկային և մաքսային մարմինների գործունեության տարեկան հաշվետվությունը կարևոր փաստաթուղթ է, որը ներկայացվում է Հայաստանի Հանրապետության Մաքսային մարմիններին։ Այս հաշվետվությունը ոչ միայն կարգավորող, այլև հաշվետվողական և վերահսկողական գործիք է, որը թույլ է տալիս համակարգել մաքսային ծառայությունների ու հարկային քաղաքականությունների արդյունավետությունը։ Հաշվետվությունը պետք է ներկայացվի ժամանակին, որպեսզի ապահովվի համակարգի կայունությունը և կանխվի հնարավոր ֆինանսական խախտումները։
Հաշվետվության ներկայացման ժամկետները և գործընթացը
Հաշվետվության ներկայացման ժամկետները դիտարկում են առավելագույն կարևորություն։ 2019 թվականի ապրիլի 1-ից սկսած մինչև ապրիլի 30-ը՝ հարկային տարվա 2018-ի հաշվետվությունը ներկայացնելու գործընթացը սկսվում է։ Այդ ընթացքում հարկային մարմինները պետք է լինեն պատրաստ՝ ստանալու և վերլուծելու հաշվետվությունները։
Հաշվետվության ներկայացման հաջորդականությունը հետևյալն է՝
- Հաշվետվության պատրաստում համաձայն պահանջվող ձևաչափի:
- Հաշվետվության ներկայացում առցանց կամ անձամբ համապատասխան մարմնին:
- Հաշվետվության ստացվելը և ընդունվելը:
- Հնարավոր հարցերի կամ լրացուցիչ փաստաթղթերի պահանջ:
- Համապատասխան վերահսկողական քայլերի իրականացում:
Այս փաստաթղթի դերակատարումը մաքսային համակարգում
ՀՀ ՊԵԿ հարկային և մաքսային մարմինների գործունեության հաշվետվությունը ծառայում է բազմաթիվ նպատակների։ Առաջին հերթին, այն ներկայացնում է տարեկան ընդհանուր տվյալները՝ ներառյալ մաքսային եկամուտներն ու հարկային պարտավորությունները։
- Թիվ 1: 2018 թվականի համար մաքսային եկամուտների աճ:
- Թիվ 2: Հարցերի ու վերապահումների վիճակագրություն:
- Թիվ 3: Պարունակվող մաքսային օպերացիաներ:
Այսպիսով, հաշվետվությունը նաև փաստում է այն, թե ինչպես են ֆիզիկական և իրավաբանական անձինք կատարում իրենց հարկային պարտավորությունները և որքան արդյունավետ են մաքսային մարմինները:
Սխալներ, որոնք կարող են առաջացել հաշվետվության ընթացքում
Հաշվետվություն ներկայացնելիս ոչ ճիշտ տեղեկությունների նշումը կարող է հանգեցնել ոչ միայն վարչական պատասխանատվության, այլև ֆինանսական վնասների։ Եթե ներկայացված հաշվետվությունը մերժվում է կամ սխալները չեն ուղղվում, հետևյալ քայլերը թույլ են տալիս լուծել իրավիճակը:
- Վերանայել հաշվետվության բոլոր տվյալները և սխալներն իմանալ:
- Գործում է լրացուցիչ տեղեկատվություն տրամադրելու գործընթաց՝ ուղղված մաքսային մարմնին:
- Հաշվետվությունը կարող է կրկին ներկայացվել՝ սրբագրումներով:
Սովորաբար, մաքսային մարմինները աշխատանքային օրերի սահմաններում 10-14 օրում որոշում են՝ ընդունվում է արդյոք հաշվետվությունը:
Անցման տարբեր ալիքներ
Հաշվետվությունները կարող են ներկայացվել երեք հիմնական ալիքներով՝
| Ալիք | Լիազորություններ | Հնարավորություններ |
|---|---|---|
| Առցանց | Արագ և արդյունավետ, հեռակա գործարքներ | Պահպանման, և վերահսկողության ավելի բարձր մակարդակ |
| Անձամբ | Նախագծի հետ անմիջական շփում | Հնարավոր հարցերն արագ լուծելու հնարավորություն |
| Փոստով | Հանդիպումների անհնարինության դեպքում | Հաստատման երկարաձգված ժամանակահատված |
Հաշվետվությունները կարևոր են փոփոխման մշակներում, և յուրաքանչյուր ալիք ունի իր առավելություններն ու թերությունները:
Հաշվետվության ձևը և լրացման մանրամասները
Հաշվետվության ձևը նախապես սահմանված է ՀՀ ՊԵԿ կողմից և նախատեսում է որոշակի պահող տվյալների համար: Լրացման ընթացքում կարևոր է հետևել ստորև բերված հիմնական կետերին.
- Հաշվետվության կոդի ճիշտ մուտք, այն աննշան սխալներ են առաջացնում:
- Մուտքագրել բոլոր անհրաժեշտ թվային տվյալները՝ ուղղված տոկոսադրույքների, հարկերի և մաքսային վճարների վերաբերյալ:
- Վավերացնել ստորագրությամբ և մատնահետքով:
Բացի դրանից, հարկավոր է նաև ստուգել, որ բոլոր լրացուցիչ փաստաթղթերը (օրինակ, ֆինանսական հաշվետվությունները) համապատասխան կերպով կցված են:
Արժույթի փոխարժեքները և հարկային բեռները
Հաշվետվությունների կազմը և ներկայացման ընթացակարգերը ենթարկվում են փոփոխությունների։ Հետևաբար, հարկադիր հարկերի եւ մաքսային վճարների անցումն իրականանում է միջազգային և տեղական օրենքներով:
Շատ կարևոր է հետևել դրամական փոխարժեքներին, որոնք կարող են ազդել ընդհանուր հաշվետվության արդյունքների վրա:
Մաքսային վերահսկում և պատասխանատվություն
Մաքսային մարմինները վերլուծում են ստացված հաշվետվությունները, և եթե հայտնաբերվեն խախտումներ, հետևանքները կարող են լինել բազմազան:
- Անվանական տույժեր՝ որոնք հաշվարկվում են բացահայտված սխալների հիման վրա:
- Հաշվետվության մերժում՝ անկանխատեսելի ժամանակահատվածների համար:
- Վերահսկողություն՝ հնարավոր ներկայացման ձևի կամ գործընթացի փոփոխությունների դեպքում:
Այսպիսով, հարկային համակարգերում և մաքսային գործունեության հաշվետվություններում տրված տեղեկությունների ճշտությունն ու ամբողջականությունը չափազանց կարևոր է:
2018 թվականի հարկային և մաքսային քաղաքականության հիմնական ուղղությունները
2018 թվականին ՀՀ ՊԵԿ հարկային և մաքսային մարմինները իրականացրել են մի շարք կարևոր փոփոխություններ, որոնք ուղղված էին հարկային բեռի նվազմանը և պետական բյուջեի եկամուտների աճին: Այս տարվա ընթացքում իրականացված բարեփոխումները ներառում էին հարկային վարչարարության պարզեցում, ինչպես նաև նոր տեխնոլոգիաների ներդնում, ինչպիսիք են էլեկտրոնային հաշվետվությունների մատչելիությունը և հարկ վճարողների համար կապիտալիզացված ծառայությունների զարգացումը:
Շրջանների և քաղաքների մակարդակում իրականացվել են տարբեր ծրագրեր, որոնք նպաստում են հարկային մշակույթին և հարկային իրավագիտակցության բարձրացմանը: Յուրաքանչյուր հարկ վճարող, ով ցանկանում է ավելի լավ հասկանալ իր իրավունքներն ու պարտականությունները, կարող է օգտվել ՀՀ ՊԵԿ կայքից հասանելի տեղեկատվությունից:
Մաքսային կարգավորման ձեռքբերումները
2018 թվականին, մաքսային մարմինները իրականացրել են մի շարք կարևոր նախաձեռնություններ, որոնք ուղղված էին մաքսային ընթացակարգերի արդիականացմանը և մաքսային ծառայությունների որակի բարելավմանը: Առաջին հերթին, ուշադրություն է դարձվել մաքսային հարկերի հաշվարկման և հավաքման մեթոդների արդյունավետության բարձրացմանը:
Այս տարվա ընթացքում իրականացվել է մաքսային հսկողության մեթոդաբանության վերանայում, ինչի արդյունքում նվազել են մաքսային հսկողության շրջանակներում իրականացվող գործընթացների ժամկետները: Մաքսային մարմինները սկսել են ակտիվորեն կիրառել էլեկտրոնային համակարգեր, որոնք թույլ են տալիս արագացնել տարանցման գործընթացները և նվազեցնել վարչարարության ծախսերը:
Նպատակ ունենալով խթանել միջազգային առևտրի զարգացումը, ՀՀ ՊԵԿ մաքսային մարմինները նաև աշխատել են միջազգային գործընկերների հետ, ընդլայնելով համագործակցության շրջանակները և ներդնելով միջազգային լավագույն պրակտիկաները:
2020-2021 թվականների տնտեսագիտական կանխատեսումներ և դրանց ազդեցությունը հարկային և մաքսային ոլորտի վրա
Երկրի տնտեսությունը մշտապես փոփոխությունների ենթարկվում է, և հարկային և մաքսային մարմինների գործունեությունը ուղղակիորեն կապված է այդ փոփոխությունների հետ: 2020-2021 թվականների ընթացքում սպասվում է, որ տնտեսության աճը կշարունակվի, ինչը, իհարկե, կազդի պետական բյուջեի վրա:
Այսպիսով, հարկային քաղաքականության ռազմավարությունը պետք է ներառի ծառայությունների մատուցման կարգի թարմացումն ու հարկային բեռի վերանայումը, որպեսզի երկրի տնտեսական գործունեությունը չխոչընդոտվի: Նպատակ ունենալով ստեղծել բարենպաստ միջավայր՝ հարկային և մաքսային մարմինները պետք է շարունակեն կատարել անհրաժեշտ բարեփոխումները և ենթարկել նոր հաղորդակցական տեխնոլոգիաների կիրառման:
Այս գործընթացում կարևոր դեր են խաղում նաև հարկային և մաքսային մարմինների միջև համագործակցությունը, ինչպես նաև այլ պետական կառույցների հետ համատեղ աշխատանքները: